У БДУ студэнтаў-платнікаў на траціну больш, чым бюджэтнікаў
Амаль ва ўсіх універсітэтах сёлета збіраюцца прыняць больш студэнтаў на платную форму навучання, чым на бюджэтную Еўрарадыё зацікавілася суадносінамі бюджэтных і платных месцаў для сёлетніх абітурыентаў і пабачыла дзіўную тэндэнцыю: на платнікаў скардзяцца і павялічваюць набор. Ад прарэктара па вучэбнай працы і камерцыйнай дзейнасці Беларускага нацыянальнага тэхнічнага універсітэта Георгія Вяршыны мы атрымалі непрыемную навіну: бясплатных месцаў сёлета стане крыху менш!
Георгій Вяршына: “Ёсць крыху скарачэнне бюджэтных месцаў, і ўзрасла колькасць пазабюджэтных месцаў, але ў рамках ліцэнзійных патрабаванняў. Па ліцэнзіі вызначаная колькасць студэнтаў-слухачоў, якую мы не можам перавысіць”.
А вось абітурыентам Беларускага дзяржаўнага універсітэта сёлета пашанцавала: прымуць больш бюджэтнікаў, чым у мінулым годзе. А платнікаў хутчэй за ўсё зноў недабяруць, лічыць прарэктар БДУ па вучэбнай працы Віктар Самахвал:
Віктар Самахвал: “У нас план прыёму 1995 — на бюджэтныя месцы, на платныя — 2600, але мы адсоткаў 30 на платнае звычайна недабіраем”.
У БДУ мала жадаючых вывучаць за грошы хімію, фізіку і матэматыку, таму на гэтых спецыяльнасцях недабор. Можна было б перакінуць гэтыя месцы на больш папулярныя факультэты, але матэрыяльная база універсітэта не гумавая, заўважае Віктар Самахвал:
Віктар Самахвал: “Мы ж не можам бясконца павялічваць прыём, напрыклад, на спецыяльнасць “Міжнародныя адносіны”.
У Беларускай дзяржаўнай акадэміі мастацтваў недаборы вельмі рэдкія. Паводле слоў прарэктара БДАМ па вучэбнай працы Лідзіі Бярозкінай, тут ёсць спецыялізацыі, дзе вучыцца можна толькі за грошы.
Лідзія Бярозкіна: “Унутры графічнага дызайна ў нас ёсць такія спецыялізацыі, як “Фотаграфіка” і “Тэлерэклама”. Туды мы бярэм толькі на платнай аснове, па 10 чалавек кожны год”.
У БНТУ толькі платных спецыяльнасцяў няма. Але ў прыёмнай камісіі Еўрарадыё даведалася, што ёсць такія факультэты, дзе большасць студэнтаў — платнікі:
Сакратар прыёмнай камісіі БНТУ: “Факультэт маркетынга, менеджмента і прадпрымальніцтва. Спецыяльнасць “Сусветная эканоміка”: 25 — на платнае і толькі 5 — на бюджэт. “Бізнэс-адміністраванне”: 16 — на бюджэт і 80 — на платнае. Вытворчасць экспазіцыйных рэкламных аб’ектаў: 25 — на платнае і 5 — на бюджэт”.
На спецыяльнасцях “Сучасныя замежныя мовы (пераклад)” і “Лінгвістычнае забеспячэнне міжкультурных камунікацый” у Мінскім дзяржаўным лінгвістычным універсітэце таксама платных месцаў больш за бюджэтных.
Аднак Віктар Самахвал нечакана запэўнівае Еўрарадыё, што… універсітэты не зацікаўленыя ў павелічэнні колькасці студэнтаў-платнікаў. Бо ад іх толькі страты:
Віктар Самахвал: “Сума, якую выдзяляе дзяржава на бюджэтнага студэнта вышэй, чым плаціць платнік. Выгадна гэта толькі таму, хто вучыцца. Менш бярэм з платнікаў, чым атрымліваем з бюджэтніка — значыцца, менш грошай можам выдаць на развіццё матэрыяльнай базы, на капітальныя рамонты, на заработныя платы, на прэміраванне супрацоўнікаў”.
Таму, згодна з версіяй прарэктара, бюджэтнік прыносіць больш выгады для універсітэта: дзяржава дае ВНУ пад кожнага такога студэнта больш грошай, чым ён атрымае ад студэнта-платніка. Аднак цікава, што амаль ва ўсіх апытаных намі універсітэтах сёлета плануюць прыняць больш студэнтаў на платную форму навучання, чым на бюджэтную. Еўрарадыё параўнала гэтыя лічбы:
Фота — ByMedia
Георгій Вяршына: “Ёсць крыху скарачэнне бюджэтных месцаў, і ўзрасла колькасць пазабюджэтных месцаў, але ў рамках ліцэнзійных патрабаванняў. Па ліцэнзіі вызначаная колькасць студэнтаў-слухачоў, якую мы не можам перавысіць”.
А вось абітурыентам Беларускага дзяржаўнага універсітэта сёлета пашанцавала: прымуць больш бюджэтнікаў, чым у мінулым годзе. А платнікаў хутчэй за ўсё зноў недабяруць, лічыць прарэктар БДУ па вучэбнай працы Віктар Самахвал:
Віктар Самахвал: “У нас план прыёму 1995 — на бюджэтныя месцы, на платныя — 2600, але мы адсоткаў 30 на платнае звычайна недабіраем”.
У БДУ мала жадаючых вывучаць за грошы хімію, фізіку і матэматыку, таму на гэтых спецыяльнасцях недабор. Можна было б перакінуць гэтыя месцы на больш папулярныя факультэты, але матэрыяльная база універсітэта не гумавая, заўважае Віктар Самахвал:
Віктар Самахвал: “Мы ж не можам бясконца павялічваць прыём, напрыклад, на спецыяльнасць “Міжнародныя адносіны”.
У Беларускай дзяржаўнай акадэміі мастацтваў недаборы вельмі рэдкія. Паводле слоў прарэктара БДАМ па вучэбнай працы Лідзіі Бярозкінай, тут ёсць спецыялізацыі, дзе вучыцца можна толькі за грошы.
Лідзія Бярозкіна: “Унутры графічнага дызайна ў нас ёсць такія спецыялізацыі, як “Фотаграфіка” і “Тэлерэклама”. Туды мы бярэм толькі на платнай аснове, па 10 чалавек кожны год”.
У БНТУ толькі платных спецыяльнасцяў няма. Але ў прыёмнай камісіі Еўрарадыё даведалася, што ёсць такія факультэты, дзе большасць студэнтаў — платнікі:
Сакратар прыёмнай камісіі БНТУ: “Факультэт маркетынга, менеджмента і прадпрымальніцтва. Спецыяльнасць “Сусветная эканоміка”: 25 — на платнае і толькі 5 — на бюджэт. “Бізнэс-адміністраванне”: 16 — на бюджэт і 80 — на платнае. Вытворчасць экспазіцыйных рэкламных аб’ектаў: 25 — на платнае і 5 — на бюджэт”.
На спецыяльнасцях “Сучасныя замежныя мовы (пераклад)” і “Лінгвістычнае забеспячэнне міжкультурных камунікацый” у Мінскім дзяржаўным лінгвістычным універсітэце таксама платных месцаў больш за бюджэтных.
Аднак Віктар Самахвал нечакана запэўнівае Еўрарадыё, што… універсітэты не зацікаўленыя ў павелічэнні колькасці студэнтаў-платнікаў. Бо ад іх толькі страты:
Віктар Самахвал: “Сума, якую выдзяляе дзяржава на бюджэтнага студэнта вышэй, чым плаціць платнік. Выгадна гэта толькі таму, хто вучыцца. Менш бярэм з платнікаў, чым атрымліваем з бюджэтніка — значыцца, менш грошай можам выдаць на развіццё матэрыяльнай базы, на капітальныя рамонты, на заработныя платы, на прэміраванне супрацоўнікаў”.
Таму, згодна з версіяй прарэктара, бюджэтнік прыносіць больш выгады для універсітэта: дзяржава дае ВНУ пад кожнага такога студэнта больш грошай, чым ён атрымае ад студэнта-платніка. Аднак цікава, што амаль ва ўсіх апытаных намі універсітэтах сёлета плануюць прыняць больш студэнтаў на платную форму навучання, чым на бюджэтную. Еўрарадыё параўнала гэтыя лічбы:
| ВНУ | Дзённае | аддзяленне | Завочнае | аддзяленне |
| Бюджэтныя месцы | Платныя месцы | Бюджэтныя месцы | Платныя месцы | |
| БДУ | 1995 | 2600 | 425 | 1125 |
| БДЭУ | 925 | 950 | 530 | 2145 |
| БНТУ | 2555 | 2328 | 720 | 2034 |
| МДЛУ | 565 | 850 | 130 | 322 |
| БДАМ | 107 | 102 | 26 | 35 |
Фота — ByMedia